การฝึกอรูปฌานอากาศไม่มีที่สิ้นสุด ประสบการณ์ตรง(ของคนอื่นนะครับ...XD)

อันนี้เป็นเรื่องที่ฟัง ท่านอื่นมานะครับ ไม่ใช่ประสบการณ์ของตัวเอง
แค่เห็นว่าน่าสนใจดี สำหรับท่านที่จะฝึกอรูป

หลักของอรูปนะครับ อารมณ์เสมอกับรูปฌาน คือมีแค่ อุเบกขา กับเอกัคคตา ตั้งอยู่
อุเบกขาคือ วางเฉยกับทุกเรื่อง ทุกอารมณ์ ขณะอยู๋ในฌาน
เอกัคดตาคือ มีอารมณ์เดียวตั้งอยู่ จดจ่อ ปักหลักมั่น ในองค์ฌานเรื่องอื่นไม่เอา

ทีนี้มาเข้าเรื่องวิธีฝึกของรุ่นพี่ท่านนี้นะครับ
คือท่านเล่าให้ฟังว่า สมัยหนุ่มๆ....(เรื่องนานมาแล้วนะครับ นานมาก..ก..ก..ก)
ท่านเป็นคนทำงานหนัก ดูแลครอบครัวมาทั้งชีวิต
จนกระทั่งวันหนึ่งท่านรู้สึกว่าลูกๆก็โตหมดแล้ว ดูแลตัวเองได้แล้ว ดูแลแม่ก็ได้
ท่านก็ฝากฝัง ภรรยาไว้กับลูกๆให้ดูแลกันและกันให้ดี แล้วท่านก็เริ่มปลีกตัวเข้าป่าไปหาที่สงบๆเพื่อปฏิบัติธรรม

ท่านเล่าว่าสมัยนั้น สมาธิคืออะไรก็ไม่รู้นะครับ (แต่ที่ฝึกมาในชาติก่อนๆ กำเนิดก่อนๆ ของท่านเนี่ย...เพียบ)
ตอนนั้นก็ขึ้นเขาไปเจอเชิงผาเป็นลานกว้าง มองเห็นวิวทิวทัศน์ กว้างไกลสุดลูกหูลูกตา
มองเห็นอากาศ เวิ้งว้าง เห็นเส้นขอบฟ้าอยู่ลิบๆ
ท่านว่า ท่านมองแล้วสบายใจ ที่เหน็ดเหนื่อยทำมาหากินทั้งชีวิตเนี่ย แทบจะลืมไปเลย

 

กลับมาเข้าเรื่องต่อ ลองนึกถึงลุงคนนึงนะครับ
นั่งอยู่ริมผา วัดวาไม่เข้า ไม่เคยฝึกสมาธิ ทำงานงกๆตั้งกะหนุ่มยันแก่ อยากจะหามุมสงบให้กับชีวิต เลยหนีเมืองมาหลบในป่า
จะให้ไปเข้ากสิณฌานสี่ตามแบบวิสุทธิมรรค แล้วเพิกรูปกสิณออก แล้วน้อมเอาอากาศมาเป็นอารมณ์
ขอโทษเหอะ ฌานสี่แปลเป็นไทยว่าอะไร ลุงแกจะรู้หรือเปล่ายังไม่อยากจะคิดเลย (พูดเล่นนะครับ แต่เดาว่าไม่รู้หรอก)

ลุงเล่าว่า ลุงก็หลับตา นึกถึงความเวิ้งว้าง กว้างไกล สุดลูกหูลูกตา ของท้องฟ้าที่มองเห็น มาเป็นอารมณ์
ทำอยู่ไม่นานนะครับ (คือลุงบอกว่าไม่นาน แต่ไม่รู้เท่าไรนะครับ ไม่ได้ถาม)
ลุงก็บอกว่า สมัยนั้น ฌานตัวแรกที่ได้ก่อนเลยคือ อรูปที่ใช้อากาศไม่สิ้นสุดเป็นอารมณ์นี่แหละครับ

 

สรุปนะครับ
คือไม่ได้จะบอกว่า วิธีไหนดีหรือไม่ดียังไงนะครับ
ใครฝึกสมาธิมาหลายวิธีจะนึกออกนะครับว่า ลางเนื้อชอบลางยา แปลว่าอะไร
รูปแบบการฝึกสมาธิ ที่เราฝึกๆกันอยู่ ไม่ใช่ว่าทุกวิธีจะเหมาะกับคนทุกคน
มันจะมีแค่บางวิธีเท่านั้น ที่เราเข้าไปจับแล้ว มันนิ่ง มันสงบ มันรุดหน้าไปได้ดี
พวกที่เก็บเลเวลมาเยอะแล้ว จับตัวไหนก็สงบ จับตัวไหนก็รุดหน้าไปได้สวยหมดเนี่ย ยกไว้ไม่นับนะครับ มีไม่กี่คนหรอก

ทีนี้ใครที่อยากฝึกอรูป
เรื่องของลูกพี่ท่านนี้ที่เล่ามา ก็เป็นอีกตัวอย่างนึง ของการฝึกอรูปแบบไม่ผ่านกสิณนะครับ
ใครอยากลองอรูป แต่ไม่อยากไปฝึกกสิณจนได้ฌานสี่ก่อน ก็ลองได้ครับ

 

วิธีนี้เราก็เคยลองทำค่ะ เอาความว่าง ความโล่ง สุดลูกหูลูกตาเป็นอารมณ์ อยู่ดีๆ ก็เกิดอยากทำแบบนี้ขึ้นมาอย่างงั้น ทีแรกนึกว่าตัวเองทำแบบมั่วๆ จนมาอ่านเจอในกระทู้นี้เข้าน่าสนใจดีค่ะ เวลาแผ่เมตตา เราก็นึกถึงดวงจิตทุกดวงจิตที่เป็นอนันต์ ซึ่งอยู่ในความว่างสุดลูกหูลูกตาเป็นอนันต์ วิธีนี้ไม่มีใครสอน แต่เราทำเอาเอง ถูกผิดเราไม่รู้ รู้แต่ว่ารู้สึกดีมากเลยค่ะ ทำให้จิตมีกำลังใจที่ดีค่ะ

 

สรุป ท่านที่ฝึกได้ผลเป็นแบบไหนครับ หรือว่า ได้อารมณ์สงบอย่างเดียว ติดตามอยู่

 

ในความว่างยังมีความเป็นตนอยู่
จุดเล็ก ๆ กลางอากาศ ที่รับรู้ทุกสิ่งอย่าง

 

ฌาน5 มาจากฌาน4 ,ฌาน4 มาจากฌาน3 ,ฌาน3 มาจากฌาน2 ,ฌาน2 มาจากฌาน1
ทุกอย่างมาเป็นลำดับ ถ้างั้นจะมีฌาน1,2,3และ4 ไว้ทำไม
นี่ละประสบการณ์ตรง ไม่อิงตำรา

 

คุณเมิลช่วยขยายความสักหน่อยเป็นวิทยาทานได้ไหมครับ

 

ได้คร้า ^_^

"ในความว่างยังมีความเป็นตนอยู่ จุดเล็ก ๆ กลางอากาศ ที่รับรู้ทุกสิ่งอย่าง"

เมื่อเพิกรูปออกแล้ว มีความว่างเป็นอารมณ์ แต่สังเกตดี ๆ จะพบว่าในความว่างนั้น ว่างจากรูป ไม่ได้ว่างจากรู้ มีรู้อยู่ในว่าง เปรียบเสมือนกับความว่างคืออากาศ แต่ในอากาศนั้นมีจุดอยู่จุดหนึ่งที่เป็นจุดรับรู้ จะเรียกว่าเป็นอายตนะวิญญาณก็ว่าได้ จุดรับรู้นี้เองยังที่มีความเป็นตนอยู่ หรือจะเรียกว่ามันคือความเป็นตนที่แท้จริงก็ได้คะ

ลำดับฌานเป็นระดับของธรรมารมณ์ ไม่ใช่ระดับขั้นบันได ผู้มีความชำนาญแล้ว สามารถเข้าสู่อาการตรงๆ ได้เลย ไม่ต้องเรียงลำดับขั้นเหมือนตอนเริ่มฝึกก็ได้

 

ขนลุกครับ ขอบคุณมากๆที่กรุณาขยายความให้ฟังครับคุณเมิล สาธุ _/l\_

 

น้อยคนจะเข้าใจนะครับ คุณเมิล...
อรูป ไม่ใช่ขั้นกว่าของฌาน 4
มันมีอารมณ์เทียบเท่าฌาน 4 แต่ไม่มีรูปประกอบอยู่แค่นั้น

สภาพของฌาน 4 ที่เป็นรูปฌานก็คือ มีเราเป็นจุดเล็กๆจุดนึง มีรูปนิมิตที่ สว่าง ทอประกายระยิบระยับสวยงาม ตั้งอยู่รูปนึง

ส่วนอรูป เราก็ยังเป็นจุดเล็กๆจุดนึงเหมือนเดิม แต่ไม่มีรูปนิมิตอยู่ มีแต่สภาพของความว่างลักษณะต่างๆ ที่เป็นอารมณ์ของอรูปนั้นๆ ล้อมรอบๆเราอยู่

 

เท่าที่เคย จะเป็นลักษณะ รับรู้ได้ว่ามีอากาศอยู่รอบตัวไม่ได้ว่างปล่าว มีลักษณะหยุ่นๆ

แล้วรู้สึกว่าตัวหายไป การรับรู้ไปอยู่ที่อากาศ ขยายออกไปเรื่อยๆ ตามกำลังสมาธิ

 

สั้นๆนะผ่านรูปฌานหรือยังครับ
ถ้าไม่ผ่านรูปฌานคนทั่วไปที่ไม่เคยฝึกสมาธิอะไรเลย
ก็ทำได้ครับ แต่ถ้าเอาไว้พิจารณาเกี่ยวกับปัญญาที่ว่ามาก็ถือว่ามีประโยชน์ครับ
แต่กำลังจิตเพื่อเห็นกิเลสและตัดกิเลสจะต่างกันกับคนี่ผ่านรูปฌานมานะครับ
รวมทั้งความสามารถทางจิตในการทำอะไรต่างๆก็ต่างกันนะครับ
ถ้าผ่านรูปมาต้องทำแบบที่จะเอามาลงให้ดูในอนาคตได้เป็นเรื่องปกตินะครับ
แต่ถ้าเน้นเพื่อเดินปัญญาก็ไม่มีอะไรถือว่าพอขำๆ
แต่ระวังจะหลงตัวเองได้อย่างคาดไม่ถึงนะครับ
ทั้งๆที่ตัวจิตไม่สามารถทำอะไรให้คนอื่นๆรับรู้
และสัมผัสได้ก็หลงตัวเองมาเยอะแล้วนะครับ
ปล.ควรพิจารณาดีๆนะครับถือว่ามาเตือนๆกันไว้

 

อรูปขั้นอากาศ

เน้นฝึก การจับความรู้สึก ไปที่อากาสธาตุ เป็นหลัก
ต้องคิดว่าเราเป็น อากาศธาตุ ให้ได้
ต้องคิดว่า ความว่าง หรือ อากาส หรือ อากาสธาตุ
เป็นตัวเราบ่อยๆ
ตัวเราต้องว่างเปล่า อันนี้เรียกว่า ขั้นชำนาญ
แต่ถ้าตัวเรายังเป็นวุ้นใสๆ อันนี้ เรียกว่า ขั้นต้น

อย่าให้มีนิมิตเกิดขึ้นได้
แต่ถ้าหากมันไม่ยอม มันจะเกิดท่าเดียว
ก็ให้เพ่งที่นิมิตนั้น แล้วตั้งจิต ทำนิมิตนั้นให้เป็นสีขุ่นๆๆ
ต่อมาให้เพ่งตรงที่ขุ่นๆ นั้น จนมันใสๆ
ต่อมาก็เพ่งที่ใสๆ นั้น จนมันใสเหมือนกระจก
ต่อมาก็เพ่งทีี่กระจกใสนั้น จนมันค่อยๆหายไป
จนเหลือแต่ความว่างเปล่า
ความว่างเปล่าที่ไม่มีอะไรเหลืออยู่ นั่นแหละ เรียกว่า อากาสา

 

เรื่องโอละพ่อ ไอ้เราก็นึกว่าจะได้อ่านประสบการณ์จากผู้ฝึกอรูป โดยไม่ต้องผ่านรูปฌาน 4
สำเร็จในชาตินี้จริงๆ ที่แท้ก็เป็นเรื่องในอดีตชาตินี่เอง แต่ก็ขอขอบคุณที่เอามาเล่าให้ฟัง

 

... ...เมื่อเริ่มหัดสมาธิ ก็ใช้คำบริกรรมภาวนาก่อน เมื่อจิตเป็นสมาธิตั้งมั่นดีแล้วค้นพบจิตแล้ว ไม่ว่าอะไรจะเกิดขึ้นในสมาธิก็ตามก็เพียงแต่รู้ อยู่เท่านั้น ไปบังคับอะไรไม่ได้ ในสมาธิ เนื่องด้วยเมื่อถึงขั้นจิตเห็นจิตแล้ว ตัวหายไปประสาทสัมผัสทางกายหายไป

 

ก็ไม่รู้หรอกนะว่าจะเป็นอรูปณานหรือเปล่า แค่มีความเช่ือ ความคิด ความเห็นในลักษณะนี้

แค่เห็นว่ารูปเป็นสิ่งไม่มีอยู่จริง เป็นมายา เป็นเหมือนเงา เมื่อเห็นรูปใดก็แยกส่วนประกอบของรูป แยกไปเรื่อยๆจนจิตเห็นการหายไปของรูปสักครั้ง แล้วจิตจะเชื่อว่ารุปเป็นสิ่งไม่มีอยู่จริง แล้วก็จินตนาการต่อหากรูปหายไป ดวงดาวทุกดวงหายไป ก็จะเหลือแต่ความว่าง อากาศไม่มีที่สิ้นสุด ถามว่าความว่าง อากาศไม่มีที่สิ้นสุด เป็นของจริงหรือไม่ ก็เชื่อว่ายังเป็นของที่ไม่มีอยู่จริง เป็นมายาเหมือนกับรูป แล้วความว่าง อากาศไม่มีที่สุดเกิดจากอะไร เกิดจากการประกอบกันของอะไร คำตอบเกิดจากการประกอบกันของความไร้สภาวะ เกิดจากการไม่ปรากฏ หากถามว่าความไร้สภาวะเป็นแบบใด ในส่วนนี้จะไม่มีความคิดหรือจินตนาการเข้าไปได้ ไม่มีความคิด หยุด รู้แค่ว่าความว่างนั้นเป็นมายา เป็นสิ่งไม่มีอยู่จริง หากภาวนาว่าไร้สภาวะก็จะแค่พูด หยุดไม่จินตนาการต่อว่าความไร้สภาวะเป็นแบบใด จินตนาการไม่ถูก

ก็ไม่รู้หรอกนะว่าเป็นกรรมฐานอะไร ส่วนผลลัพธ์ในเชิงสมาธิไม่ค่อยมีอะไร ผลลัพธ์จะออกมาในรูปของความเชื่อ ความคิด ความเห็น เช่นเห็นว่า เราเกิดจากโลก โลกเกิดจากความว่าง ความว่างเกิดจากความไร้สภาวะ
หากเขียนเป็นสมการว่า
ความไร้สภาวะ+ความไร้สภาวะ= ความมีสภาวะ ก็เชื่อ
1+1=1 ก็ถูก
1+1=2 ก็ถูก
เชื่อว่าทุกๆความคิดสามารถปรากฎออกมาได้ หากคุณคิดได้ทุกๆความคิดจะเป็นจริง จริง ณ ที่นี้คือปรากฎออกมา แต่สิ่งที่ปรากฎออกมาเป็นมายา เหมือนกับเงา ไม่มีอยู่จริง

 

...ขอโมทนา..ส่วนตัว..ลองฟังเทศนาแห่งองค์สมเด็จพระสังฆราชสกลมหาสังฆปรินายกเรื่องสมาธิ(เกี่ยวกับเรื่องอากาศไม่มีสิ้นสุด) ปฏิบัติตามดูจะรู้ว่าการรวมจิตกับอากาศธาตุ ก็เป็นเพียงจิตเดียว...เป็นเรื่องแนวทางการปฏิบัตินะครับ แนะนำได้เท่านี้ก่อน...โมทนา

 

ขอบคุณสำหรับคำแนะนำค่ะ มีอะไรจะแนะนำเพิ่มเติมหรือเปล่าค่ะ อยากฟังความคิดความเห็นเพิ่มเติมของคุณแนนค่ะ

 

.....สำหรับอากาศานันจายตนะ คือ การบำเพ็ญภาวนาส่วนหนึ่งเมื่อจิตเป็นหนึ่งเดียวกับอากาศไม่มีที่สิ้นสุด จิตจะไปรู้ทั่วพร้อมกับอากาศทั้งหมดทั้งมวลจนไม่มีที่สิ้นสุด(ส่วนตัวฝึกปฏิบัติ)เมื่อถึงขั้นนั้นแล้ว จะเห็นแต่จิตดวงเดียวนิ่งสว่างเหมือนแสงตะเกียงขนาดใหญ่..เมื่อได้ถึงขั้นนี้ จึงจะแนะนำต่อได้...เพราะส่วนใหญ่เมื่อถึงอากาศานันจายตนะและจะรู้จะเห็นทั่วที่อากาศแทรกอยู่ทุกที่ จนจิตรวมเป็นดวงเดียว ...แต่ที่กล่าวมาเดินทางถูกแล้ว..ถ้าจิตไม่แวะตามที่นู่น นี่ นั่น แล้ว ออกมาจำได้แบบนั้นก็ดี สติเป็นสำคัญ ต่อเมื่อเห็นจิตดวงเดียวเมื่อไร ถึงจะควรแด่การอภิปรายต่อ (เพื่อไม่ให้นำทางที่ผิดเมื่อถึงระยะหนึ่งแล้วจิตต้องเข้าในโดยสติเค้าจะคอยคุมของเค้าเอง)