เรื่องเด่น เสียงธรรมจากวัดท่าขนุน วันจันทร์ที่ ๗ กันยายน ๒๕๖๙

เสียงธรรมจากวัดท่าขนุน วันจันทร์ที่ ๗ กันยายน ๒๕๖๙

​

 

วันนี้ตรงกับวันจันทร์ที่ ๗ กันยายน พุทธศักราช ๒๕๖๙ กระผม/อาตมภาพเดินทางไปถึงวัดเจ็ดริ้ว หมู่ที่ ๕ ตำบลเจ็ดริ้ว อำเภอบ้านแพ้ว จังหวัดสมุทรสาคร ตั้งแต่ยังไม่ทันจะ ๖ โมงเช้า

เนื่องเพราะว่า "พระเดชพระคุณหลวงพ่อเจ้าคุณดิเรก" - พระราชวัชรสาครคณี (ดิเรก ปิติทานนฺโท) เจ้าคณะจังหวัดสมุทรสาครนั้น ได้กำชับไว้ว่า "งานของทางวัดเจ็ดริ้วนี้จะทำการตรวจยกหมู่บ้านรักษาศีล ๕ ต้นแบบ ตั้งแต่ ๗ โมงครึ่งเลยทีเดียว จึงขอให้รีบเดินทางไป เพื่อที่จะได้ฉันเช้า และเตรียมพร้อมในการเข้ากราบสักการะพระประธานในพระอุโบสถของวัดเจ็ดริ้วด้วย" แต่ปรากฏว่า "น้องเล็ก" (นางสาวจิราพร ซื่อตรงต่อการ) พากระผม/อาตมภาพไปถึง ยังไม่ทันจะ ๖ โมงเช้า รออยู่พักใหญ่ กว่าที่ "หลวงพ่อเจ้าคุณดิเรก" มาถึง จึงเป็นอะไรที่ได้หัวเราะเฮฮามาก

สักครู่หนึ่ง พรรคพวกเพื่อนฝูงก็คือ "พระมหาสมนึก วรปญฺโญ, ดร." คณะกรรมการสมัชชาศีล ๕ จังหวัดสมุทรสาคร เพื่อนร่วมรุ่นที่เรียนกันมาตั้งแต่ระดับประกาศนียบัตรบริหารกิจการคณะสงฆ์ ปริญญาตรี ปริญญาโท เมื่อถึงปริญญาเอก ท่านขอพักไปหลายปี แล้วถึงมาเรียนจนจบทีหลัง จากเพื่อนร่วมรุ่นปริญญาโท ก็เลยกลายเป็นรุ่นน้องปริญญาเอก

อีกท่านหนึ่งก็คือ "พระครูสมุห์อนันต์ อนนฺโท" เจ้าอาวาสวัดหนองบัว จังหวัดสมุทรสาคร ซึ่งก็เรียนแค่ปริญญาโทเช่นกัน แล้วไม่เรียนต่อ เพราะว่าต้องออกจากวัดดอนโฆสิตาราม วัดเดิมของท่าน มาเป็นเจ้าอาวาสที่วัดบ้านเกิด ก็คือวัดหนองบัว จึงไม่มีเวลาเรียนต่อ เนื่องเพราะว่าต้องแก้ปัญหาสารพัดในฐานะเจ้าอาวาสใหม่

จากนั้นกระผม/อาตมภาพก็ทักทายบรรดาพรรคพวกเพื่อนฝูงของทางด้านนี้ อย่างเช่น "พระครูสาครธรรมประสิทธิ์, ผศ.ดร." เจ้าคณะอำเภอเมืองสมุทรสาคร "พระครูศรีปริยัติสาคร" เจ้าอาวาสวัดบางตะคอย เป็นต้น เนื่องเพราะว่ามีบุคคลผู้คุ้นเคยกันเป็นจำนวนมาก จึงทำให้ไปไหนก็อยู่ในลักษณะว่า ผู้ที่เจอหน้า ถ้าไม่ใช่เพื่อนก็กลายเป็นลูกศิษย์

จน "พระเดชพระคุณพระธรรมวชิรสุนทร" (ประเทือง อาภาธโร ป.ธ. ๔) ประธานคณะกรรมการบริหารกลาง โครงการหมู่บ้านรักษาศีล ๕ มาถึง ถามว่า "หลวงพ่อเล็กมาถึงเมื่อไร ?" จึงกราบเรียนท่านว่า "มาก่อนประมาณ ๓๐ นาทีครับ"

 

แล้ว "ท่านเจ้าคุณสมชาย" - พระเดชพระคุณพระราชวชิรโมลี (สมชาย พุทฺธญาโณ ป.ธ. ๗) เจ้าคณะภาค ๑๔ ก็เดินยิ้มมาถึง กระผม/อาตมภาพชอบจริยาของหลวงพ่อเจ้าคณะภาค ๑๔ รูปปัจจุบันนี้มาก เนื่องเพราะว่าไปไหนก็ยิ้มเย็นอยู่ตลอด เสียอยู่อย่างเดียวว่าท่านชอบทำอะไรอยู่เบื้องหลัง ไม่ค่อยอยากจะออกเบื้องหน้าเสียเลย เมื่อมองเห็นกล้อง กระผม/อาตมภาพดึงท่านมาเพื่อที่จะให้มีรูปติดอยู่ด้วย แต่ท่านเองถ่ายรูปเสร็จ ก็หลบไปอยู่หลังผู้ใหญ่เสมอ ทั้ง ๆ ที่เป็นเจ้าของพื้นที่ทีเดียว

พวกเราฉันเช้ากันด้วยข้าวต้มทะเลที่แสนอร่อย มีทั้งข้าวต้มกุ้ง ซึ่งใส่กุ้งตัวใหญ่เบ้อเริ่มมาชามละ ๓ ตัว บอกว่ากุ้งอย่างเดียวก็แทบจะเต็มชามแล้ว ตามมาด้วยข้าวต้มปลากระพง กระผม/อาตมภาพจึงฉลองศรัทธาไปอย่างละ ๑ ถ้วย พรรคพวกเพื่อนฝูงถามว่า "ใจคอจะไม่เติมอะไรเลยหรือ ?" กระผม/อาตมภาพก็บอกว่า "ฉันมาแบบนี้ตลอด เนื่องเพราะว่าถ้าเติมแล้วอร่อย คือฝีมือเราเอง ไม่ใช่ฝีมือคนทำ" อีกฝ่ายหนึ่งจึงได้แต่ทำหน้าปลงอนิจจังกับความเป็นบุคคลผู้ไร้รสชาติเช่นกระผม/อาตมภาพ

กระผม/อาตมภาพเองก็ไม่อยากจะที่บอกความลับว่าตนเองมีลิ้นพิสดารอยู่ ก็คือไม่ว่าจะฉันอะไรก็ตาม อร่อยไปเสียทุกอย่าง จะเติมหรือไม่เติม ก็สามารถเข้าถึงรสชาติดั้งเดิมของอาหารได้ทั้งหมด และความสดใหม่ หรือว่าเก่าของอาหาร ก็สามารถที่จะบอกได้อีกด้วย แต่ที่ชอบก็คือไม่เติมดีกว่า

ในขณะเดียวกัน ก็ไม่ได้ชอบข้าวต้มน้ำใสในลักษณะแบบนี้ นิยมในเรื่องของข้าวต้มน้ำข้นมากกว่า แต่ในปัจจุบันนี้หาคนต้มถูกใจได้ยากมาก เรียกง่าย ๆ ว่าถ้าหากอยากจะฉันให้ได้อย่างใจ ก็ต้องลงมือทำเอง แต่ว่าศีลพระของเรา ก็ห้ามทำอาหารฉันเองเสียด้วย เป็นอันว่าจบกันไป

เมื่อเสร็จจากการฉัน เดินออกมาก็เจอ "พระเดชพระคุณพระพรหมเสนาบดี" (พิมพ์ ญาณวีโร ป.ธ. ๗) ที่ปรึกษากรรมการมหาเถรสมาคม เจ้าอาวาสวัดปทุมคงคา ราชวรวิหาร รองประธานอำนวยการโครงการหมู่บ้านรักษาศีล ๕ ซึ่งท่านบอกว่า ไม่ใช่เจ้าของพื้นที่ แต่ท่านเป็นเจ้าถิ่น เพราะว่าเกิดที่บ้านแพ้ว ตำบลโรงเข้นี่เอง ทำเอาพวกเราต้องยอมถอยให้ เนื่องเพราะว่าท่านเป็นเจ้าถิ่น ไม่ใช่เจ้าของพื้นเสียด้วย

 

กระผม/อาตมภาพเข้าไปกราบพระประธานในอุโบสถ นั่งรออยู่พักหนึ่ง เมื่อคณะกรรมการมาแล้ว ก็ได้ทำการสักการะพระประธานในอุโบสถ เจริญพระพุทธมนต์ถวาย เมื่อถ่ายรูปหมู่กันแล้ว ก็มีคณะกลองยาวและคณะนางรำของทางบ้านปลายคลองพาดหมอน หมู่ที่ ๕ ตำบลเจ็ดริ้วแห่งนี้ มานำพวกเราไปปล่อยพันธุ์ปลาลงคลอง ซึ่งเป็นคลองลัดที่ชาวบ้านร่วมใจกันขุดขึ้นมาทะลุไปถึงคลองเจ็ดริ้ว เพื่อชักเอาน้ำเข้ามาใช้ในพื้นที่ จึงกลายเป็นคลองพาดหมอนนี้ขึ้นมา

กระผม/อาตมภาพเดินไปพร้อมกับระมัดระวังไม่ให้ "หลวงพ่อพระพรหมเสนาบดี" ท่านล้ม เมื่อไปถึงจุด ท่านประจำทางด้านซ้าย กระผม/อาตมภาพประจำทางด้านขวา เจ้าหน้าที่ก็จัดแจงเปิดถุงพันธุ์ปลาให้ปล่อย ยังไม่ทันจะเท ก็รู้สึกว่าทางด้านแพนั้นไหวยวบยาบไปหมด เพราะว่าทั้งพระทั้งฆราวาสแห่กันลงมาเป็นร้อย

กระผม/อาตมภาพรีบเทพันธุ์ปลาลงไป ดูว่าไม่มีติดถุงติดรางแล้ว ก็รีบเผ่นออกมาโดยไว เนื่องเพราะว่าถ้าขืนช้า มีหวังแพล่มลงไป ได้ขายหน้าชาวบ้านกันเป็นแน่ พอดีโฆษกบอกว่า "ระมัดระวังไว้ครับ อย่าเดินไปด้านหน้าอย่างเดียว ให้ถ่วงน้ำหนักอยู่ด้านหลังด้วย" บรรดาผู้ที่เดินเข้าไปเพิ่งจะรู้ตัวว่าตนเองนั้นกำลังจะทำแพล่มเสียแล้ว จึงได้หยุดชะงัก แล้วก็ทยอยผลัดเปลี่ยนหมุนเวียนกันเข้าไปปล่อยปลา

เมื่อ "พระเดชพระคุณพระพรหมเสนาบดี" ขึ้นมาแล้ว ก็นำพวกเรามาเดินดูนิทรรศการต่าง ๆ ไปได้ประมาณครึ่งหนึ่ง "พระเดชพระคุณหลวงพ่อโพไซดอน" - พระเทพสมุทรวัชราจารย์ (จรัล สิริธมฺโม) ประธานคณะกรรมการขับเคลื่อนโครงการหมู่บ้านรักษาศีล ๕ หนกลาง ก็มาถึง เมื่อกราบทักทายกันแล้ว กระผม/อาตมภาพก็ดึงแขนท่านที่จะเดินไปเต็นท์แรก บอกว่า "ดูมาครึ่งทางแล้วครับหลวงพ่อ ไปกันต่อเลยดีกว่า"

จากนั้นก็ต้องคอยประคับประคองผู้ชรา เนื่องเพราะ "พระมหาวิเชียร ชาตวชิโร ป.ธ.๙" เลขานุการคณะอนุกรรมการขับเคลื่อนโครงการหมู่บ้านรักษาศีล ๕ หนกลาง บอกว่า "ฝากหลวงพ่อเล็กด้วยนะครับ ทำไมท้องไส้ผมไม่ปกติก็ไม่รู้ รบกวนช่วยดูแลท่านประธานด้วย" จึงต้องคอยประคับประคองประธานก็ดี เจ้าคณะภาค ๑๔ ก็ตาม ให้ไล่ตาม "หลวงพ่อพระพรหมเสนาบดี" ที่อายุ ๘๑ ปีแล้ว แต่เดินลิ่ว ๆ อย่างกับคนหนุ่ม

 

จนกระทั่งไปถ่ายรูปหมู่ ดูการฟ้อนรำต่าง ๆ จบนิทรรศการแล้ว ก็ได้กลับขึ้นมาบนศาลา ยังไม่ทันจะนั่งลงดี "ท่านเจ้าประคุณสมเด็จพระมหาวชิรคุณดิลก" (เอื้อน หาสธมฺโม ป.ธ. ๙, Ph.D.) เจ้าอาวาสวัดสามพระยา วรวิหาร กรรมการมหาเถรสมาคม ก็เดินทางมาถึง จึงต้องทำการถ่ายรูปหมู่เสียก่อน เพื่อที่ท่านจะได้ไม่ต้องเข้าออกหลายครั้ง

เมื่อพวกเราเข้าที่กันเรียบร้อยแล้ว ก็เริ่มทำการตรวจประเมิน กระผม/อาตมภาพซึ่งทำหน้าที่ในหมวดที่ ๓ ได้แจ้งแก่คณะกรรมการทั้งหลายว่า สเกลงานของทางด้านหมู่บ้านปลายคลองพาดหมอน ตำบลเจ็ดริ้วแห่งนี้ ใหญ่เกินกว่าหมู่บ้านรักษาศีล ๕ เสียอีก เพราะว่าพระเดชพระคุณพระราชวัชรสาครคณี เจ้าคณะจังหวัด ท่านได้จัดการประชุมพหุภาคีอยู่ทุกเดือน รวบรวมเอาหน่วยราชการและองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นมาประชุมกับพระสังฆาธิการในจังหวัดอย่างสม่ำเสมอ

ความปรองดองสมานฉันท์ของบรรดาข้าราชการ ตลอดจนกระทั่งประชาชน และวัดวาอาราม จึงเป็นอะไรที่เรียกว่า นำโครงการหมู่บ้านรักษาศีล ๕ มาก่อน เพียงแต่ว่าหมู่บ้านรักษาศีล ๕ เข้ามาถึงแล้ว สามารถที่จะกลมกลืนเข้ากันได้อย่างไม่มีที่ติเท่านั้น

จากที่ตรวจยกหมู่บ้านรักษาศีล ๕ ต้นแบบมา ๑๒ แห่ง ไม่เคยมีคำถามกับใคร แต่ด้วยเหตุที่ว่าเจ้าอาวาสวัดเจ็ดริ้วแห่งนี้ "พระครูสังฆรักษ์ก้องไพร สุวฑฺฒโน" นั้น เป็นลูกศิษย์ที่เรียนกับกระผม/อาตมภาพมาเอง จึงขอเรียนถามท่านว่า "ที่บอกว่าปัญหาของโครงการหมู่บ้านรักษาศีล ๕ บ้านปลายคลองพาดหมอนแห่งนี้ เริ่มมีปัญหาที่ผู้ชรามากขึ้น ทำให้ร่วมโครงการต่าง ๆ ได้ลำบากขึ้นนั้น ได้เตรียมการแก้ไขตรงนี้อย่างไรบ้าง ? "

 

"ท่านพระครูสังฆรักษ์ก้องไพร" ก็ขึ้นมากราบนมัสการพระอาจารย์เล็กของท่าน แล้วก็เรียนถวายกรรมการทุกรูปว่า ตนเองได้เตรียมในลักษณะที่เรียกว่า นำเอาเด็กเล็ก ๆ เข้ามา เพื่อที่จะรับช่วงในกิจกรรมกิจการต่าง ๆ อย่างเช่นว่าอาราธนาศีลเป็นภาษามอญ หัดพูดภาษามอญ เพื่อที่จะได้ไม่หลงลืม แล้วก็นำเอาบรรดาปราชญ์ชาวบ้านต่าง ๆ ซึ่งมีความรู้ ไม่ว่าจะเป็นการสานเสื่อกกแบบมอญ การทำขนมหม้อแกงแบบมอญ การปักสะไบมอญ เหล่านี้เป็นต้น มาสอนให้กับเด็ก ๆ เพื่อจะได้มีคนรับช่วงต่อไป

ถึงเวลาเด็กรุ่นนี้เติบโตขึ้นมา ก็จะได้สอนน้อง ๆ ต่อ แล้วก็มีผู้ทดแทนบุคคลรุ่นชราที่เข้าวัดเข้าวาลำบากแล้ว ทำเอาได้รับการปรบมือจากคณะกรรมการที่เห็นการแก้ไขปัญหาอย่างชัดเจนตรงนี้

กระผม/อาตมภาพจึงสรุปว่า "ในฐานะผู้ที่รับผิดชอบในหมวดที่ ๓ ขอยืนยันว่าหมู่บ้านปลายคลองพาดหมอนของวัดเจ็ดริ้วแห่งนี้ สมควรอย่างยิ่งที่จะได้รับการยกขึ้นเป็นหมู้บ้านรักษาศีล ๕ ต้นแบบ" จากนั้นก็ปล่อยเป็นภาระหน้าที่ของคณะกรรมการท่านอื่น จนกระทั่งไปปิดการประเมินตอนเสียงกลองเพลดังขึ้นพอดี ทำเอาคณะกรรมการฮือฮาเป็นการใหญ่

เมื่อถ่ายรูปหมู่ร่วมกันอีกวาระหนึ่งแล้ว ก็ลงไปฉันเพลด้านล่าง ซึ่งข้าวปลาอาหารนั้น ต้องบอกว่าอุดมสมบูรณ์มาก ๆ โดยเฉพาะบรรดาอาหารทะเลต่าง ๆ น่าเสียดายที่ว่า กระผม/อาตมภาพนั้นเป็นคนที่ไม่ค่อยจะฉันกุ้งกับใคร เพราะโดนผู้ใหญ่หลอกมาตั้งแต่เด็กว่า "กุ้งก็คือกิ้งกือที่ลงไปโตอยู่ในน้ำ" ทำเอาไม่รู้สึกอยากที่จะกินกุ้งมาแต่ไหนแต่ไรแล้ว

แม้แต่ปัจจุบันนี้ ก็รู้สึกว่าไม่มีความอยากกับกุ้งเสียเลย เมื่อฉันเพลแล้ว ก็ออกมาทักทายบุคคลที่รู้จัก ก่อนที่จะอาศัย "พี่กู" พาลัดออกมา จนกระทั่งเดินทางกลับเข้าสู่ที่พัก รอการไปตรวจยกหมู่บ้านรักษาศีล ๕ ที่จังหวัดนครปฐมในวันต่อไป

สำหรับวันนี้ก็ขอเรียนถวายพระภิกษุสามเณรของเรา และบอกกล่าวแก่ญาติโยมแต่เพียงเท่านี้

พระครูวิลาศกาญจนธรรม, รศ.ดร.
เสียงธรรมจากวัดท่าขนุน
วันจันทร์ที่ ๗ กันยายน พุทธศักราช ๒๕๖๙
(ถอดจากเสียงเป็นอักษร โดย เผือกน้อย)